Leren van tegenslag
 
datum: 28 oktober 2015

Roel Cremer
De wijze waarop we gebeurtenissen waarnemen is doorslaggevend voor de beleving ervan. We kunnen klein onrecht ervaren als groot ongemak en andersom groot onrecht bagatelliseren en er weinig of niets bij voelen. Het gevoel of de emotie bij ervaringen zorgt er voor dat we ervaringen onthouden; een voorval dat ons raakt kerft een spoor in ons geheugen. Ieder heeft een bepaalde herinnering aan 9/11 en niet alleen aan de gebeurtenis maar tegelijkertijd aan de willekeurige eigen activiteit van dat moment. Het ‘getraumatiseerde’ geheugen is niet zo selectief en legt soms verbanden die niet altijd navolgbaar zijn.
Minder prettige voorvallen in ons leven kunnen variëren van kleine tegenslagen tot onuitwisbare ervaringen, verlies van baan, ongeluk of verlies van naasten. Sommige gebeurtenissen worden ervaren als rimpelingen in ons bestaan andere als aardverschuivingen. De ervaringen dragen bij aan een meer of minder ernstige ontregeling van korte of langere duur. We zijn lang niet altijd de regisseur van de eigen ervaringen, sommige overkomen je gewoon. Gebeurtenissen kunnen ook in verband staan met ongelukkig gekozen paden, verkeerde interpretaties of misstappen. Achteraf komt vaak de vraag ‘had ik het aan zien kunnen komen’ of beter nog voorkomen?
In de afgelopen jaren van economische instabiliteit is het veel werknemers overkomen: aanpassen of vertrekken. Of we het nu wel of niet hebben zien aankomen, het verlies van baan ontregelt het bestaan, de identiteit en sociale zekerheden. We raken verzeild in een situatie waarop we niet zijn voorbereid. We beseffen opeens dat als ons werk wegvalt we als een lege huls achterblijven. We hebben niet geleerd om vulling te geven aan onze bestaanswijsheid. Er is maar een weg vooruit en dat is door het dal van persoonlijke verdieping, wijzer te worden en bestendig te raken tegen nieuwe tegenslag. Ervaringen die er toe doen zijn te beschouwen als levenslessen. Hoe we leren slimmer om te gaan met dat wat we niet altijd onder controle hebben.
Door Roel Cremer (mens en werk, loopbaan psycholoog). Schrijver van Lessen uit het Dal. www.dewerkdenkers.nl